✅ 1. Seensa fi Kaayyoo Labsichaa
Labsii Pilaanii Magaalotaa Lak. 258/2016 baafameen:
- Tartiiba fi dambii magaalaa ijaaru, guddina lafa magaalaa, tarsiimoo misoomaa fi bulchiinsa lafa magaalaa ni toʼata.
- Garaagarummaa bulchiinsa lafa magaalaa keessatti ture sirreessuuf kaayyeffate.
- Manni hojii mootummaa, qaamni dhuunfaa fi uummanni kallattiin pilaanii magaalaa keessa sochoʼan seera walfakkaataa jalatti akka hojjatan taasisa.
Labsichi kaayyoowwan armaan gadii qaba:
- Magaalota haala qindaa’een guddachuuf ulaagaa seeraa uumu.
- Qabeenya lafaa to’achuuf sirna iftoomaa diriirsuu.
- Tarsiimoo Pilaanii Addaa fi Pilaanii Guddinaa Magaalaa diriirsuu.
- Falmii lafa magaalaa fi dhimma abbaa qabeenyaa irraa dhalatu hanbisu.
✅ 2. Hiikoo Jechootaa fi Ijaarsa Pilaanii
Labsichi jechoota ijoo akka:
- Pilaanii Guddinaa Magaalaa
- Pilaanii Addaa
- Tarsiimoo Laafaa/Misoomaa
- Biyya qonnaa irraa gara magaalaatti jijjiirama lafaa
fi kkf ifatti ibsa, akkasumas qaama qopheessuu fi qaama mirkaneessu adda baasa.
Qaamni pilaanii qopheessu:
- Biiroo Pilaanii fi Ijaarsa Magaalotaa Oromiyaa
- Bulchiinsa magaalaa sadarkaa gara garaa
- Kantiibaa fi Koree raggaasisaa
✅ 3. Qophaa’ina Pilaanii Magaalaa
Labsichi pilaanii qopheessuuf tartiiba kenna:
✔ Pilaanii Guddinaa Magaalaa
- Yeroo dheeraa irratti (10–20) waggaa tti xiyyeeffata.
- Ijaarsa daandii, bakkoota tajaajilaa, industirii fi tarsiimoo misoomaa hunda hammata.
✔ Pilaanii Addaa (Local Development Plan)
- Bal’ina xiqqaa irra kan xiyyeeffatu; akka naannoo daldalaa, bosona magaalatti, manneen jireenyaa fi tajaajila hawaasaa.
✔ Raggaasuu fi Hojii irra oolchuu
- Uummata irraa yaada walitti qabuu.
- Koreen seera qabeessa ta’e mirkaneessuu.
- Yeroo murtaa’e keessatti hojiirra oolchuu.
✅ 4. Bulchiinsa Lafa Magaalaa
Labsichi lafa magaalaa ilaalchisee:
- Maamilawwan dhuunfaa, mootummaa, invastara fi dhaabbata hawaasaa hundaaf seera qajeelcha.
- Lafa qotiisaa gara magaalaatti jijjiiruuf hayyama qopha’e barbaada.
- Tajaajila:
- Kircha lafaa
- Ijoollee manaa
- Abbaa qabeenyaa duraan jiruuf qajeelfama guutuu
✅ 5. Raawwii fi Hojii Ittisaa
Labsichi hojiiwwan raawwataman to’achuuf:
- Komishinii / Koree Raawwachiiftuu uuma.
- Tartiiba sakatta’insaa, deeggarsa teeknikaa fi to’annoo seeraa qabiyyee godha.
Kan barbaachisan:
- Galmeessi lafaa iftoomaa ta’uu.
- Abbootiin qabeenyaa manneen akka seeraatti mirkanaa’anii ta’uu.
- Fkn: lafa suphaa barbaadu, baasiin kaffalamu, seerichi ni murteessa.
✅ 6. Adabbii fi Tarkaanfii
Namni pilaanii cabsu ykn lafa loogiin qoodu irratti:
- adabbii maallaqaa,
- hidhaa hanga murtiin seeraa,
- ykn haqaa hayyamaa daldalaa ni labsa.
Qaamni farmataan hojiirra hin oolle yoo taʼe:
- tarkaanfiin geeddaramaa fudhatama.
✅ 7. Gahee Uummataa fi Hirmaannaa
Labsii kun uummanni:
- Yaada kennuu,
- Waltajjiilee marii irratti hirmaachuu,
- Ilaalcha isaa kaasuuf mirga qaba jechuudhaan ifooma uuma.
Qaamni mootummaa:
- Ibsa dursee kennuu,
- Qophii pilaanii uummataaf ifatti beeksisuu,
- Rakkoo jiran furuuf tajaajila laalchisaa kennuu qaba.
✅ 8. Xumura fi Faayidaa Labsichaa
Labsii Lak. 258/2016 kun:
- Sirna bulchiinsa magaalaa haala ammayyaadhaan diriirsee,
- Qabeenya lafaa eeguuf karaalee seera-qabeessa godhee,
- Daldala, ijaarsa fi misooma tasgabbiin gaggeessuuf bu’uura tolche.
Magaalota Oromiyaa hunda sirna tokko jalatti galchee:
- To’annoo,
- Qopheessuu,
- Raawwachuu fi
- Sakatta’insa akka waliin deemani taasisa
